Introductie

In de Polder Veenhuizen is behalve de molen van Veenhuizen nog een monument:  Het meest Noordelijke Humanistische praalgraf van Nederland.


Links  ligt Veenhuizen en rechts De Berkmeer.

REINOUT VAN BREDERODE:
Wanneer Reinout van Brederode precies geboren is, is niet bekend, maar het moet zo rond 1566 zijn geweest. Hij is vermoedelijk op “Huis ter Kleef” te Haarlem geboren.

Het “Huis ter Kleef” te Haarlem waar Lancelot van Brederode woonde
Zijn vader, Lancelot van Brederode, was een bastaardzoon van Reinout III van Brederode (praalgraf in Vianen). Bastaardkinderen kregen een goede opleiding, maar bij de erfenis van hun vader stonden ze buitenspel. Lancelot leidde als kapitein het verzet tegen de Spaanse troepen tijdens het beleg van Haarlem. Na de verovering van Haarlem door de Spanjaarden in 1573 werd Lancelot van Brederode in Schoten bij Haarlem onthoofd, waarna het kasteel van Brederode te Santpoort door de Spanjaarden werd verwoest (Ruïne van Brederode te Santpoort).
Lancelot is begraven in het kerkje van Veenhuizen in de familiegrafkelder.
Zijn moeder Adriana Bloys van Treslong was Vrouwe van Veenhuizen.
Ze is in 1574 in Veenhuizen overleden en in het familiegraf in de kerk te Veenhuizen begraven.


In het kerkje van Veenhuizen (Kerkweg nr. 26) is de enige Humanistische Graftombe in Nederland.

 

GESCHIEDENIS VAN DE POLDER VEENHUIZEN:

De geologische gesteldheid van de Heerhugowaard wijkt af van die van de overige droogmakerijen in Noord-Holland.
Hier is namelijk geen sprake van inklinkende veenpakketten maar is door invloed van de getijdenstromingen veel klei en zand (pikklei) afgezet.
Veenhuizen de oude naam van Veenhuizen, het dorp in de noordoost hoek van de polder Heerhugowaard, is Scorelveen en duidt op de veenverkaveling vanuit het dorp Scorel omstreeks de jaren 1200.
In 1248 vond een stormvloed plaats, die in het noord-westen door de Westfriese Omringdijk brak en van de Heerhugowaard een merengebied maakte. Het ontstane landschap week sterk af van de andere Noord-Hollandse meren; er ontstond een gebied van moerassen, rietlanden en volop in gebruik zijnde eilandjes.Bij de bedijking is veel van dat land binnengedijkt.

De heerhugowaard Wapen van Heerhugowaard
Bij de grote stormramp in 1248, waarbij het meer de Grote Waert ontstond, de hoger gelegen veengronden van Veenhuizen waren reeds bedijkt en daarom zochten veel boeren daar een veilig heenkomen. Veenhuizen ligt in de Veenhuizerpolder. Deze polder is een druipland (bestaand land dat binnen de ringdijk van een droogmakerij komt te liggen). De dijk die Veenhuizen tegen het water van de Waert moest beschermen (De Groenedijk), ligt er nog. De plaats komt in 1289 voor als Vehuzen en in 1396 als Veenhuizen.
Veenhuizen werd in 1632 alsnog ‘buitengedijkt’ terwijl de ringsloot er al omheen gegraven was.
Van 1811 tot 1856 was Veenhuizen een zelfstandige gemeente. Vanaf 1856 maakt het deel uit van de gemeente Heerhugowaard.


Hoe zit dat nou met Heer Hugo?
De Grote Waard of Zuiderwaard heette na de drooglegging Huigenwaard naar de strook land die het meer in het zuiden scheidde van de Schermeer, de Huigendijk zoals die nu nog heet.
In het octrooi is echter al sprake van de Heer-Heyge-Waert in navolging van de vermelding in een bevelboek uit 1402 van het Hof van Holland waarin al de Heer Hugendijk vermeld wordt. Huigen is in die tijd een niet ongebruikelijke voornaam en dat een plaatselijk “Heer” zijn (voor)naam aan die dijk verbonden zag is ook niet ondenkbaar. Vlakbij vindt u ook de Walingsdijk, Lambertschaag, Dirk Tamissloot, Sybekarspel, Dirkshorn…..
Dat deze Heer Hugo de baljuw van het Hoogwouder of Oterlekerambacht, Huig van Assendelft zou zijn is speculatie, net als alle andere Noord-Hollandse Hugo’s die de revue passeerden in de loop der eeuwen.

Wapen van Veenhuizen:128px-veenhuizen_wapen-svg

De molen is eigendom van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier en het kantoor is gevestigd in Heerhugowaard.
Sinds 1982 is Herman Mulder molenaar van de molen.

DE MOLEN IS NIET OPEN VOOR PUBLIEK!

molen20050520 molen20071222 gemaal20091222
Foto van 2005           Foto van 22 december 2007  Foto van 22 december 2009

Foto3Kooistra20080831 Foto7Kooistra20080831
Foto’s van 31 augustus 2008, gemaakt door J. Kooistra.

veenhuizer-stadsdichter
Gemaakt door de stadsdichter van de gemeente Heerhugowa

Advertenties